SGPT یا ALT در آزمایش خون چیست؟

آزمایش SGPT که با نام آزمایشALT  نیز شناخته می‌شود، یکی از تست‌های مهم برای ارزیابی عملکرد کبد و تشخیص بیماری‌های آن است. پزشکان از آزمایش SGPT به عنوان یک روش سریع و ارزان برای تشخیص آسیب‌ها و نظارت بر سلامت کبد استفاده می‌کنند و می‌تواند برای اخذ تصمیمات درمانی مناسب بسیار کمک کننده باشد. تفسیر این آزمایش ساده بوده و با آموزش چند اصطلاح کلیدی، می‌توانید آزمایش خود را بخوانید. در این مقاله، با این آزمایش آشنا می‌شویم و نحوه تفسیر آن را شرح می‌دهیم.

ALT در آزمایش خون

SGPT در آزمایش خون چیست؟

SGPT آنزیمی است که عمدتا در کبد یافت می‌شود و نقش مهمی در تجزیه پروتئین‌ها دارد؛ اگرچه مقدار کمی از آن در سایر بافت‌ها مانند قلب، کلیه‌ها و عضلات نیز وجود دارد؛ بنابراین معنی SGPT در آزمایش خون این است که سطح این آنزیم در خون شما چقدر است و چه خطرهایی ممکن است سلامت شما را تهدید کند. اندازه‌گیری سطح SGPT در خون، معمولا برای بررسی عملکرد کبد و بیماری‌های کبدی مانند هپاتیت، کبد چرب و سیروز استفاده می‌شود. همچنین در مواردی که بیماران به مشکلات کبدی دچار هستند، پزشکان از این آزمایش برای پیگیری پیشرفت بیماری و بررسی تاثیر درمان‌ها استفاده می‌کنند. در کنار این آزمایش معمولا سطح سایر آنزیم‌های کبدی نیز اندازه‌گیری می‌شود.

علت انجام آزمایش ALT

عوامل مختلفی ممکن است باعث شود که پزشک شما انجام این آزمایش را تجویز کند. مهمترین دلایلی که باعث انجام این آزمایش عبارتند از:

تشخیص بیماری‌های کبدی: پزشکان از آزمایش ALT برای شناسایی بیماری‌های مختلف کبدی مانند هپاتیت، کبد چرب، سیروز و تومورهای کبدی استفاده می‌کنند.

بررسی عملکرد کبد: سطح بالای ALT می‌تواند نشان‌دهنده آسیب به کبد ناشی از عوامل مختلفی مانند مصرف الکل، داروها، سموم یا اختلالات متابولیک باشد. این آزمایش به پزشکان کمک می‌کند تا میزان آسیب کبدی را ارزیابی کنند.

پیگیری وضعیت بیماران: انجام آزمایش ALT برای بیمارانی که مشکلات کبدی دارند، به پزشکان کمک می‌کند تا پیشرفت بیماری و تاثیر داروها را زیر نظر داشته باشند.

بررسی عوارض داروها: برخی از داروها ممکن است آسیب کبدی به وجود آورند. آزمایش SGPT می‌تواند برای بررسی سلامت کبد در بیمارانی که تحت درمان با این داروها قرار دارند، مفید باشد.

تشخیص بیماری‌های متابولیک: افزایش میزان ALT ممکن است ناشی از مشکلات سوخت و ساز باشد؛ مانند دیابت نوع 2 و اضافه وزن

بررسی علت بعضی علائم: در برخی موارد، پزشکان ممکن است این آزمایش را برای بررسی علت علائمی مانند خستگی، زردی یا درد و ناراحتی در کبد انجام دهند.

چکاپ‌های سالانه: برخی افراد ممکن است به‌طور سالانه آزمایش‌های کبدی را به‌عنوان بخشی از چکاپ سالانه انجام دهند؛ به ویژه اگر سابقه بیماری کبدی در خانواده یا عوامل خطر مانند چاقی یا مصرف الکل دارید، انجام این آزمایش توصیه می‌شود.

علت انجام آزمایش ALT

شرایط انجام آزمایش ALT

برخی از شرایط لازم برای انجام آزمایش SGPT شامل موارد زیر است:

۱. ناشتایی

معمولا توصیه می‌شود که این آزمایش در حالت ناشتا انجام شود. شما باید حداقل 8 تا 12 ساعت قبل از آزمایش غذا و نوشیدنی نخورید و مصرف مشروبات الکلی را نیز برای حداقل 24 ساعت قبل از آزمایش کنار بگذارید.

۲. داروهای مصرفی

برخی داروها می‌توانند بر میزان ALT تاثیر بگذارند. به همین دلیل اگر شما داروی خاصی مصرف می‌کنید، باید با پزشک خود مشورت کنید. داروهایی مانند مسکن‌ها، آنتی‌بیوتیک‌ها و داروهای کاهش‌دهنده چربی خون از این جمله هستند.

۳. فعالیت بدنی

فعالیت شدید بدنی قبل از آزمایش می‌تواند میزان ALT را بالا ببرد. بنابراین، بهتر است از انجام فعالیت شدید  یا ورزش‌های سخت در روز قبل از آزمایش خودداری کنید.

۴. بیماری‌های زمینه‌ای

اگر شما سابقه مشکلات کبدی، عفونت‌های ویروسی یا بیماری‌های مزمن دارید، حتما آن‌ها را با پزشک خود در میان بگذارید، زیرا ممکن است نیاز به آزمایش‌های اضافی داشته باشید یا تفسیرهای خاصی در نظر گرفته شود.

تفسیر آزمایش SGP

 تفسیر آزمایش SGPT چیست؟

SGPT در کنار SGOT، به عنوان علامت اختصاری کبد چرب در آزمایش خون شناخته می‌شوند؛ زیرا سطح آن‌ها می‌تواند به عنوان معیاری برای تشخیص کبد چرب استفاده شود.به طور کلی، برای تفسیر میزان SGPT در آزمایش خون می‌توانید از راهنمای زیر استفاده کنید:
میزان طبیعی: محدوده نرمال SGPT برای بزرگسالان بین 7 تا 56 واحد در لیتر (U/L) است. اما این محدوده ممکن است بسته به آزمایشگاه و روش‌های مورد استفاده کمی متفاوت باشد.

بالا بودن ALT: اگر میزان این آنزیم ۱.۵ تا 3 برابر حد نرمال باشد، می‌تواند نشان‌دهنده آسیب کبدی خفیف باشد که می‌تواند ناشی از عفونت‌های خفیف، مصرف الکل، داروها یا کبد چرب غیر الکلی باشد. اما افزایش شدید ALT (۳ برابر از حد نرمال یا بیشتر) می‌تواند نشان‌دهنده آسیب کبدی جدی‌تر باشد. علت‌های این حالت ممکن است مکشلاتی مانند هپاتیت ویروسی کبد چرب الکلی، اثر بعضی داروها، ناهنجاری‌های متابولیک و... باشد.

پایین بودن ALT: میزان پایین SGPT معمولا مشکل خاصی را نشان نمی‌دهد و جای نگرانی ندارد، اما گاهی عواملی مانند کمبود ویتامین‌ها و مواد مغذی ممکن است علت آن باشند.

البته تفسیر دقیق این آزمایش، معمولا در کنار سایر آزمایش‌ها انجام می‌گیرد. پزشکان برای قضاوت در مورد مشکلات کبدی، معمولا در کنار بررسی ALT، سایر آنزیم‌های کبدی مانند AST، ALP، آلبومین، بیلی روبین و... را نیز بررسی می‌کنند. در بعضی شرایط ممکن است پزشک شما انجام سونوگرافی را نیز تجویز نماید.

انجام آزمایش ALT در خانه با هومکا

آزمایش SGPT یا ALT یکی از آزمایش‌های مهم خون است که برای ارزیابی سلامت کبد تجویز می‌شود. از آنجایی که اندازه‌گیری تغییرات این آنزیم می‌تواند اولین قدم برای تشخیص بیماری‌های کبدی باشد، انجام منظم این آزمایش به ویژه در افرادی که دارای عوامل خطر مانند چاقی، مصرف الکل یا بیماری مزمن کبدی هستند، توصیه می‌شود. خوشبختانه اگر قصد انجام این آزمایش را دارید، نیازی به مراجعه به آزمایشگاه نیست؛ شما می‌توانید تنها با یک تماس ساده با هومکا، این آزمایش را در خانه خود انجام دهید و نتایج آن را به صورت آنلاین دریافت کنید؛ در صورت لزوم، می‌توانید با پزشکان هومکا نیز برای تفسیر دقیق‌تر نتایج آزمایش مشورت نمایید. این خدمات هم‌اکنون در تهران و کرج قابل استفاده است.