شعار خداپرستی مردم را منحرف کردند. در زمان پیامبر اکرم (ص) نیز مشرکان که تاب بیداری و مسلمان شدن مردم را نداشتند، در کنار مسجدالنبی (ص) مسجد ضرار را ساختند که آیه ای نازل و مسجد ضرار تخریب شد. در زمان امیرالمؤمنین (ع) در جنگ صفین، دشمن که در رویارویی لشگر امام علی (ع) احساس ناتوانی کرد، از روش خط موازی استفاده و قرآن ها را بر سر نیزه کرد. روش دومی که دشمنان برای
تخصص و نگاه شان به این پرسش ها پاسخ هایی دادند، جواب هایی که به نوبه خود پرسش های نوینی را مطرح کرد و به نشستی دو ساعته در این موسسه انجامید. آنچه در ادامه می خوانید، روایتی از این نشست است. نخستین جلسه از مجموعه رخدادهای فرهنگی موسسه آپ آرت مان به مدیریت پگاه آهنگرانی با همکاری مجله اینترنتی سرخ و سیاه رخدادهای فرهنگی - هنری به مساله ما و مشروطه اختصاص داشت: در آغاز جلسه سرگه بارسقیان
، فصل مشترک همه گروه های خواهان برقراری نظام مشروطه دربرابر سلطنت خودکامه بود.با این همه، در ادامه کار و با گسترده تر شدن کارنهضت،هم بین جناح های مختلف هر یک از این گروه ها و هم بین روحانیان و روشنفکران اختلاف نظرهای جدی رخ داد.اگردرابتدای کار همه جناح های متحد و متفق و بر اساس نوعی ازدواج مصلحتی با هدفی مشترک علیه حکومت استبدادی متحد بودند، در ادامه کار اختلاف نظرات خود را چه در تاکتیک وچه
علیه قوای متجاوز را صادر کرد. همچنین، آیةالله میرزا ابراهیم محلاتی در یک مبارزة صنفی، داد و ستد با اتباع انگلیسی را تحریم و در حکم دشمنی با امام زمان دانست. کنسول انگلیسی در گزارش خود، چنین آورده است: مجتهدان، پیگیرانه کسبه را از فروش به قشون انگلیس باز می دارند و کارگران ایرانی را از اشتغال به کارهای مرجوعة قشون، جلوگیری کرده اند (ترکمان، 1370، ص228؛ بشیری، بی تا، ص1422). آیةالله لاری
منصوص و مأمور من الله باشد؛ مانند انبیا و اولیا صلوات الله علیهم و مثل خلافت امیرالمؤمنین(ع) و ایام ظهور و رجعت حضرت حجت (عج) و اگر حاکم مطلق، معصوم نباشد، آن سلطنت غیر مشروعه است؛ چنانکه در زمان غیبت است و سلطنت غیر مشروعه دو قسم است: عادله، نظیر مشروطه که مباشر امور عامّه عقلا و متدینین باشد و ظالمه جابره است آنکه حاکم مطلق، یک نفر مطلق العنان خودسر باشد (همان، ص214). آیا از این عبارت
، برخلاف برداشت آقای آبادیان، هیچ کدام از مشروعه خواهان و مشروطه خواهان منشأ قدرت را مردم نمی دانستند بلکه از دید آنها حاکمیت انحصاراً از آن خدا، پیامبر، امام معصوم و در زمان غیبت وی از آن فقها می باشد و پذیرش حکومت مشروطه از باب قدر مقدور صورت می گیرد و لذا میان این دو طیف از علما در این باب اختلافی وجود نداشت بلکه اختلاف اساسی میان آنان و مشروطه خواهان غربی بود که مشروطه غربی منشأ قدرت را مردم می داند
خانه
