سایر منابع:
سایر خبرها
بوستان ملت قزوین از فیلتر سیگار پاکسازی شد
اهدا شد. ته سیگارها زباله های کوچک ولی آسیب زا در جهان تلقی می شوند و آلوده کردن محیط زیست شهری و طبیعت با هفت میلیارد فیلتر سیگار در سال خطر بزرگی می تواند برای طبیعت باشد. براساس اعلام کارشناسان، سالانه حدود 16 میلیون تن زباله در کشور تولید می شود که این میزان منجر به تولید 50 هزار تن گاز گلخانه ای و 10 میلیون متر مکعب شیرابه و از بین رفتن یک هزار هکتار زمین برای دفن زباله می شود. طبق آمار رسمی
8 سالی که بر خلیج فارس و دریای عمان گذشت
سال های اخیر افزایش چشم گیری یافته است و نسل آن ها را در معرض انقراض قرار داده است. همچنین افزایش تخریب مناطق ساحلی نیز جزو عواملی است که تداوم نسل آن ها به خطر می اندازد. ** نشت سالانه 1.5میلیون تن نفت به خلیج فارس طبق مطالعات انجام شده، سالانه حدود 1٬5 میلیون تن نفت به خلیج فارس نشت می کند. بر اساس مطالعات اخیر صورت گرفته در منطقه راپمی میزان آلودگی نفتی در رسوبات طی سال های اخیر کاهش یافته است
واگذاری سالانه 20 میلیون مترمکعب پساب فاضلاب تهران به بخش خصوصی
واگذاری پساب براساس توافق از سال 1395 و پس از احداث و بهره برداری از تاسیسات خط انتقال پساب به طول بیش از 4000 متر و با هزینه اجرای 163 هزار و 499 میلیارد ریال صورت می گیرد. محمد پرورش در این باره گفت: این قرارداد در قالب بیع متقابل و سرمایه گذاری اولیه معادل 6000 میلیارد ریال است. شرکت پالایش نفت تهران پس از تحویل 20 میلیون متر مکعب پساب استاندارد در سال، 60 درصد از آب
استفاده کشاورزان اهوازی ازپساب صنعتی به دلیل محرومیت از حق آبه
این مساله جلوگیری شده است. بر اساس این گزارش، در اهواز 45 هزار هکتار گندم، 500 هکتار کلزا و پنج هزار هکتار جو کشت می شود. از مجموع این محصولات 30 هزار هکتار به صورت دیم کشت می شوند که در سال گذشته با خسارت صد درصدی روبه رو بوده است. با وقوع خشکسالی در حوضه رودخانه های کرخه، جراحی و زهره این کشاورزان حدود نیمی از اراضی خود را نتوانستند آبیاری کنند و این حوضه ها از کشت تابستانه نیز محروم شدند. استان خوزستان باتولید سالانه 14 میلیون تن محصولات کشاورزی و باغی ، رتبه نخست تولیدات این بخش را در کشور دارد. منبع: ایرنا ...
لیوان صنعت اصفهان خالی از آب
تن فولاد حدود 15 تن آب در نظر گرفته شده اما با توجه به محدودیت های منابع آبی و صرفه جوئی های صورت گرفته در سال گذشته این عدد به حدود 6 تن آب به ازای تولید یک تن فولاد کاهش یافته است. اسماعیلی ادامه داد: روند کاهشی آن از حدود 12 سال پیش آغازشده و سال گذشته به عدد زیر 6 تن رسیده است . مدیر آب رسانی رسانی شرکت در پاسخ به این سؤال که کمیته صرفه جوئی در راستای مصرف بهینه چه اقداماتی انجام داده است
حفظ درختان جنگل با توسعه دولت الکترونیکی
تولید هر تن آن 17 اصل درخت قطع می شود، (به عبارت دیگر 25 میلیون و پانصد هزار اصل درخت درسال) فاجعه را حس می کردیم. اگر ما ایرانیان می دانستیم که برای رشد این درختان 400 هزار مکعب لیتر آب و بیش از 4 هزار کیلو وات برق مصرف می شود ،فاجعه را حس می کردیم . اگرما ایرانیان می دانستیم کاغذ های باطله را که به زباله ها می ریزیم، قابل استفاده هستند و می توان آنها را بیش از هفت بار مجدد بازیافت کرد
دریا را خانه تکانی کنیم!
قطعه پلاستیکی را پیدا کرد این در حالی است که در دهه 1960 در بدن کمتر از 5 درصد پرندگان قطعات پلاستیکی پیدا می شد. برای پرنده های دریایی که دنبال غذا می گردند هر شیء براق در دریا مانند بطری های پلاستیکی می تواند با ماهی اشتباه گرفته شود. بلعیدن این زباله های پلاستیکی مرگ پرنده ها و موجودات دیگر را به دنبال دارد. سالانه حدود 8 میلیون تن زباله به دریاها وارد می شود. محققان می گویند اگر
اسماعیل کهرم: در دولت قبل به اندازه تمام چاه های عمیق قبلی، چاه حفر شد/ یک هکتار جنگل 7/5 تن ریزگرد را ...
دانست. استفادۀ بیش از حد از منابع آبی، موجب از بین رفتن گونه های گیاهی و جانوری می شود. از طرفی موجب از بین رفتن ساختار خاک و پدیدۀ ریزگرد می شود. این ها فقط تخریب های محسوسی است که به سرعت عواقب خود را نشان داد. باید در سال های آینده منتظر دیگر آثار بد رفتاری با محیط زیست بود. در استفاده از منابع آبی در سال های اخیر علاوه بر سود، حجم زیادی از سرمایه استفاده شد. این نوع استفاده باعث می
تخم گذاری لاک پشت سبز برای نخستین بار در هرمزگان
تا لانه بسازد و تخم گذاری کند،محل لانه از بالاترین خط مد 6 متر فاصله داشت بنابراین، امکان تخریب لانه لاک پشت توسط آب نبود. مبارکی افزود: با وجود اینکه در سال های گذشته رد لاک پشت سبز در جزایر شیدور و هندورابی مشاهده شده بود اما تا قبل از وقوع این رخداد موفق به مشاهده تخم گذاری لاک پشت سبز در این جزایر نشده بودیم. مدیرکل دفتر موزه های تاریخ طبیعی و ذخایر ژنتیکی سازمان حفاظت محیط زیست تصریح کرد
شکارچی ها در کمین آفریقا
می شود زیرا شکارچی ها برای آن فقط 5 هزار یورو می پردازند. کارشناسان گردش مالی این صنعت را در سال 2013 بالغ بر 200 میلیون دلار برآورد کرده اند. برخی کشورهای آفریقا و بویژه کشورهای جنوبی این قاره درشرایطی از حضور شکارچیان در این مناطق استقبال می کنند که روند تخریب محیط زیست و جنگلهای آفریقا طی سالهای گذشته بشدت افزایش یافته است. تحقیقات موسسه منابع جهانی بیانگر آن است که 10 کشور در جهان در سال 2014 بخشی بزرگی از اراضی جنگلی خود را از دست داده اند و این در حالی است که پنج کشور از آنها در غرب آفریقا قرار دارد. خاورم**1583**1586 ...
7 تن متوسط عملکرد خرما در استان کرمان
مدیر باغبانی سازمان جهادکشاورزی شمال استان کرمان با اعلام اینکه متوسط عملکرد خرما در استان حدود هفت تن در هر هکتار است، گفت: ارزش اقتصادی این محصول در سال جاری حدود 6000 میلیارد ریال است. به گزارش خبرگزاری دانشجویان ایران (ایسنا)، منطقه کویر، "لطفعلی زاده" با اعلام این خبر اظهار کرد: در سال جاری بالغ بر 170 هزار تن محصول از باغات نخیلات شمال استان برداشت شد که نسبت به سال قبل (تولید
95 درصد لپه کشور در شهرستان آذرشهر تولید می شود
و این استان با داشتن 7.3 درصد (هفت ممیز سه دهم) از مجموع سطح زیر کشت حبوبات کشور، 10 درصد این محصولات را تولید می کند. رییس سازمان جهادکشاورزی آذربایجان شرقی افزود: این استان با 60 هزار تن تولید سالانه، رتبه سوم تولید این محصولات را پس از استان های لرستان و فارس در اختیار دارد. وی گفت: سالانه نزدیک به 30 هزار تن از حبوبات تولید شده در آذربایجان شرقی مازاد بر مصرف استان است. به گفته او، بر پایه آمارهای رسمی سرانه مصرف حبوبات در جهان نزدیک به 14 کیلوگرم و در برخی از کشورها بیش از 30 کیلوگرم است اما ایرانیان به طور متوسط 7.8 کیلوگرم (هفت ممیز هشت دهم) حبوبات مصرف می کنند. 3071/518/ ...
بارش باران به قطب تولید انگور در استان فارس خسارت وارد کرد
در تولید انگور آبی مقام نخست تولید در استان فارس را دارد و سالانه بیش از 100 هزار تن از 12 نوع انگور خلیلی، سیاه، ریش بابا، بی دانه و بش و سایر ارقام تولید می شود. برادشت انگور درشهرستان بوانات از ابتدای مرداد ماه آغاز و به دلیل تفاوت اقلیمی تا اواسط مهرماه ادامه دارد. با توجه به اینکه کشاورزان بواناتی این روزها انگور خود را برای تبدیل شدن به کشمش در فضای باز برای خشک شدن رها کرده اند بارش باران این محصول را تخریب می کند. انتهای پیام/ آ
فناوری ایرانی تولید کک نفتی گامی در مسیر اقتصاد مقاومتی
الکترودهای گرافیتی، الکترودهای کربنی یا همان آندها در صنایعی مانند آلومینیوم و فولاد دارد. کاتوزیان اضافه کرد: صنایع فولادسازی و آلومینیوم سازی به تولید کک نیاز دارند و کمبود تولید داخلی، کشور را ناگزیر از واردات سالانه 135 هزار تن می سازد. وی افزود: پژوهشگاه صنعت نفت به عنوان یک سازمان توسعه ای در طراحی پایلوت نیمه صنعتی این طرح نفش داشته و سازمان توسعه و نوسازی معادن و صنایع معدنی ایران (ایمیدرو
انقلاب در صنعت آب و فاضلاب با پیشرفته ترین توالت جهان
: این پروژه واقعا تلاشی برای پرداختن به مساله مدیریت فاضلاب است. وی افزود: ایده ما این است که اگر بتوانیم فاضلاب را به موقع و در محل مدیریت و آن را به مواد ایمن قابل استفاده تبدیل کنیم، گام بزرگی به سمت حفظ سلامت عمومی در بسیاری از نقاط جهان برداشته ایم. لیندن استاد مهندسی محیط زیست در دانشگاه کلرادو گفت: در بسیاری از جوامع جهان نگهداری و تخلیه چاه توالت بطور غیربهداشتی و
200 هزار تن کک نفتی در کشور تولید می شود
مهدی کرباسیان روز سه شنبه در مراسم رونمایی از اولین فناوری ایرانی کک نفتی و افتتاح واحد نیمه صنعتی آن در محل پژوهشگاه یادشده، اظهار داشت: به منظور اجرای این طرح طی مدت 38 ماه بالغ بر سه میلیارد تومان اختصاص یافت. وی افزود: امروز ایران به منظور تامین کک نفتی مورد نیاز سالانه 135 هزار تن واردات دارد که ارزش آن بالغ بر 70 تا یکصد میلیون دلار است. کرباسیان اضافه کرد: کک نفتی کاربردهای
راه اندازی بزرگترین معدن سرب و روی جهان توسط بخش خصوصی
ذخایر سرب و روی، باریت (سولفات باریم) نیز با ذخیره بیش از 10 میلیون تن در معدن مهد ی آباد وجود دارد. پروژه معدن مهدی آباد سال ها در سازمان توسعه و نوسازی معادن به عنوان پروژه ای راکد نام برده می شد چرا که گمانه زنی ها مبنی بر این بود که پس از جوینت شرکت استرالیایی یونیون ریسورسز با شرکت عمانی موارید (Mawarid) ، فصل تازه ای برای سرمایه گذاری ها در این معدن ورق خورد اما در آن زمان به
نتایج مسابقات انتخابی فرزندان پسر کمتر از 25سال اعلام شد
به گزارش NIOC، نهمین دوره المپیاد فرهنگی، ورزشی فرزندان پسر کمتر از 25 سال وزارت نفت امسال به میزبانی شرکت ملی صنایع پتروشیمی ایران روزهای پایانی شهریور در شهر اراک برگزار می شود. به همین منظور مسابقات انتخابی این رده سنی در سطح شرکت ملی نفت ایران ( منطقه شمال ) در روزهای پنجم و ششم شهریور، به میزبانی امور ورزش و تربیت بدنی در قالب هفت رشته ورزشی به صورت تیمی(فوتبال، والیبال ، بسکتبال) و انفرادی
آغاز کوچ پاییزه عشایر کهگیلویه و بویراحمد تا چند روز آینده
جامعه عشایر خالی است و مسئولان دستگاه های مختلف باید عزم خود را برای برآورده کردن برخی نیازهای این قشر جزم کنند. وی ساماندهی مناطق عشایری، افزایش بهره وری از منابع خاکی و آبی، بهسازی جاده های عشایری، آبرسانی را از جمله مواردی عنوان کرد که مسئولان باید برای خدمات دهی به عشایر استان مد نظر قرار دهند. علی پور با بیان اینکه بیش از 54درصد صنایع دستی کهگیلویه و بویراحمد توسط عشایر
توسعه باغات دیم در کردستان نیازمند 100 میلیارد تومان است
اردشیر پورحبیبی در گفت وگو با خبرنگار فارس در سنندج اظهار کرد: کردستان دارای 1.4 میلیون هکتار مرتع و 320 هکتار جنگل است. وی میانگین بارندگی سالانه در کردستان را 400 میلی متر عنوان کرد و افزود: سطح زیر کشت باغات در استان 38 هزار هکتار با تولید 300 هزار تن محصولات باغی است. مدیر امور باغبانی جهاد کشاورزی کردستان با اشاره به وجود 12 مجتمع گلخانه ای با یک هزار هکتار مساحت در
افزایش تولید خرما در کرمان
، فهرج و شهداد مهمترین مناطق تولید خرما در شمال استان کرمان هستند. به گفته وی، میزان تولید خرما در جهان هفت و شش دهم میلیون تن در سال است که حدود 3 درصد آن مربوط به شمال استان کرمان است. یادآور می شود: در شهرستانهای جنوبی استان کرمان از جمله: عنبرآباد ، منوجان ، جیرفت و کهنوج نیز نخلسانهای وسیعی وجود دارد . انتهای پیام/گ
آمادگی ایسلند، نروژ، فنلاند و پرتغال برای همکاری با ژئوپارک قشم
بانکداری ایرانی سرویس گردشگری و مناطق آزاد: حمیدرضا محسن پور بیان کرد: این کنفرانس از دوازدهم تا هجدهم شهریور ماه با حضور 111 ژئوپارک از 40 کشور جهان در فنلاند برگزار شد. وی اظهار داشت: در این کنفرانس، خانم مارگارت پالزاک به عنوان یکی از اعضای تاثیرگذار شبکه جهانی ژئوپارک اذعان کرد که در ژئوپارک قشم برنامه های تخصصی و منسجمی در حال انجام است. سرپرست ژئوپارک قشم گفت: در این
هندی ها از حضور در بازارپتروشیمی ایران انصراف دادند
ایران قصد دارد تا در صورت لغو تحریم ها با جذب سالانه 7 میلیارد دلار سرمایه خارجی، ظرفیت تولید محصولات پتروشیمی و پلیمری را از حدود 62 میلیون تن فعلی به بیش از 100 میلیون تن در سال افزایش دهد. در صورت تحقق این جهش توسعه صنایع پتروشیمی ارزش تولید محصولات پتروشیمی ایران به بیش از 40 میلیارد دلار در سال افزایش می یابد با این وجود عدم تعیین فرمول قیمت گذاری بلند مدت 20 تا 25 ساله منجر به
توسعه گردشگری، کمک به ایجاد اشتغال است
بر استانهای آذربایجان غربی و شرقی، تهران و مناطق شمال غرب کشور را تحت تاثیر قرار می دهد. وی ادامه داد: نجات دریاچه ارومیه از طریق خود مردم امکان پذیر است و باید نسبت به اجرای سیستم آبیاری نوین، تجمیع و مجوز دار کردن چاه ها و استفاده درست از آب اقدام کنند.
ایران تولیدکننده و صادرکننده قهوه به جهان / مصرف قهوه در ایران یک سوم مصرف چای است
رود. وی با بیان آنکه قهوه به دلیل مصرف بالا در جهان پس از نفت بیشترین گردش مالی را به خود اختصاص داده است، افزود: با وجودی که مصرف قهوه در ایران یک سوم مصرف چای است و سالانه 120 هزار تن انواع فرآورده های چای در کشور مصرف می شود اما فقط 1200 تن انواع قهوه در کشور به مصرف می رسد بنابراین تلاش داریم با افزایش تولید و صادرات قهوه از خروج ارز از کشور جلوگیری کنیم. وی علت کاهش مصرف قهوه در ایران را قیمت
آشنایی با شگفت انگیزترین بیابان های دنیا+عکس
خشک تشکیل شده است بزرگ ترین صحرای داغ جهان در 10 کشور شمال آفریقا گسترده شده است و مساحتی به وسعت نه میلیون و چهارصد هزار کیلومتر مربع دارد که تقریبا به اندازه کشوری مانند چین است. این بیابان از تپه های شنی، فلات های سنگی و دره های خشک تشکیل شده است. راه های آبی آن نیز متناوبا جاری می شوند و به رود نیل در مصر می پیوندند. مردم ساکن در این بیابان شامل بربرها در مراکش و مناطقی
مناطق آزاد همچنان حیاط خلوت کالاهای وارداتی هستند
خارجی گشوده شود، به طوری که آمارهای رسمی نشان می دهد، در طول یک سال گذشته دو میلیون و 539 هزار تن کالا از گمرکات کیش، قشم، چابهار، منطقه آزاد انزلی، اروند، چابهار، حسن رود و منطقه آزاد جلفا وارد کشور شده و در مقابل این میزان واردات، در سال 1393 حدود 703 هزار تن کالا صادر شده است. محسن شرکا، فعال اقتصادی با انتقاد از وضعیت مناطق آزاد، در گفت وگو با خبرنگار ما می گوید: مناطق آزاد در دیگر
گردوی بافت از برداشت تا صادرات
بافت روز دوشنبه به خبرنگار ایرنا گفت: سطح زیر کشت گردو در این شهرستان هفت هزار و 500 هکتار می باشد که پنج هزار و 500 هکتار بارور و 2 هزار هکتار باغ نهال است. امید علیپور افزود: شهرستان بافت رتبه اول سطح زیر کشت گردو را در کشور دارد و رتبه دوم تولید را با 12 هزار تن بعد از شهرستان تویسرکان همدان از آن خود کرده است. وی بیان کرد: میزان عملکرد گردو 2 تن در هکتار می باشد ولی به دلیل آب و هوای مساعد
بلاتکلیفی 7 ماهه نرخ خوراک پتروشیمی ها به ضرر اقتصاد مقاومتی است
پتروشیمی اعمال نمی شود، افزود: این در حالی است که همزمان با سقوط قیمت جهانی نفت و گاز، بهای سبد محصولات پتروشیمی ایران و سایر کشورها هم با کاهش قابل توجه روبرو شده است. دبیرکل انجمن صنفی کارفرمایی صنعت پتروشیمی در ادامه با بیان اینکه هم اکنون به طور متوسط سالانه حدود شش میلیارد مترمکعب گاز طبیعی در صنایع پتروشیمی ایران به عنوان سوخت و خوراک مصرف می شود، گفت: این در حالیست که سالانه بیش
در مورد خط لوله صلح و ابعاد و منافع چه میدانید؟
خط لوله صلح جیست؟ خط لوله صلح نام خط لوله گاز صادراتی ایران به هند و پاکستان است که براساس تفاهم های انجام شده، ایران متعهد می شود که تا مدت 25 سال، گاز خود را با قیمت توافقی به هند و پاکستان بفروشد. این مسیر اقتصادی ترین روش تامین انرژی شبه قاره هند می باشد. مذاکراتی پیرامون پیوستن ترکمنستان و قطر به ایران برای تامین گاز طبیعی این پروژه بزرگ مطرح شده است. علی رغم جذابیت هایی که این طرح نه تنها از جنبه تامین انرژی برای شبه قاره هند دارد، بلکه به عنوان یک عامل کاهش تنش در روابط بین هند و پاکستان نیز به شمار می رود، هندوستان تحت فشارهای آمریکا اعلام کرد که از این طرح کناره گیری می کند. ساخت این خط لوله که از سال 2002 شروع شد، قرار بود در سال 2014 به بهره برداری برسد که با کنار کشیدن هند از این پروژه و تعلل پاکستان در ساخت خط لوله در داخل این کشور، نیمه کاره رها شده است. پاکستان علت عدم شروع فعالیت را ناتوانی در تامین هزینه ها عنوان کرده است و از شرکت های ایرانی، روسی و چینی درخواست کرده است به عنوان مجری ساخت خط لوله مشارکت کنند. ایران درخواست اعطای وام 500 میلیون دلاری به پاکستان را رد کرد و بیژن نامدار زنگنه، وزیر نفت دولت یازدهم ایران اعلام کرد تا زمانی که هند به عنوان دومین مصرف کننده گاز این خط لوله اعلام آمادگی نکند، ایران تمایلی به بهره برداری از این مسیر انتقال نخواهد داشت مشخصات طرح طرح خط لوله انتقال گاز صادراتی ایران به هند و پاکستان در سال 1990 مطرح شد اما گفتگوها بر سر این طرح که خط لوله صلح نام گرفته از ده سال پیش آغاز شد. طول خط لوله ایران به هند 2700 کیلومتر است و قرار است گاز صادراتی ایران را از مسیر پاکستان به هند منتقل کند. پیش بینی شده است که در صورت توافق نهایی، 1100 کیلومتر از این خط لوله در ایران، 780 کیلومتر در پاکستان و 600 کیلومتر در هند احداث شود. با تکمیل این طرح، روزانه 150 میلیون متر مکعب گاز ایران به هند و پاکستان صادر می شود که 90 میلیون متر مکعب آن برای هند و 60 میلیون متر مکعب آن برای پاکستان در نظر گرفته شده است. اهمیت در اوائل ماه گذشته، وزرای نفت سه کشور ایران، هند و پاکستان در تهران نشست مشترکی به منظور کسب توافق در مورد قیمت گاز برگزار کردند.در این نشست، سه کشور مذکور در مورد قیمت پایه بر اساس متوسط بهای 6 ماهه سبد گاز ژاپن به توافق رسیدند و متعهد به پیگیری هرچه سریع تر روند اجرای این طرح شدند. با توجه به اهمیتی که این قرارداد برای ایران و منطقه در پی دارد، گزارش حاضر در پی آن است که تا جوانب مختلف اثربخشی این طرح را با نگاهی دقیق تر مورد کنکاش قرار دهد. تحلیل 61 درصد از ذخایر نفت دنیا در منطق? خلیج فارس واقع شده است و سهم این منطقه در تولید نفت جهان 30 درصد می باشد. به این ترتیب، روز به روز بر اهمیت این منطقهء نفت خیز افزوده می شود. با افزایش تقاضا برای نفت و کاهش تولید نفت در مناطقی مانند آمریکا و دریای شمال، کشورهای بیشتری برای تامین نفت مورد نیاز خود به سوی کشورهای حوز? خلیج فارس جذب می شوند . برای هند، چشم پوشی از منابع انرژی ایران، به دو دلیل امکان پذیر نیست :یکی اینکه هند شاهد گسترش سریع همکاری های رقیب آسیایی خود، چین، با کشورهای صادرکننده انرژی همچون روسیه است. برای مثال، در سفر سال گذشته ولادیمیرپوتین به چین، دو کشور یادداشت تفاهمی مبنی بر انتقال سالانه 60 تا 80 میلیارد متر مکعب از گاز روسیه (از شرق و غرب سیبری ) به چین امضا کردند. بر اساس توافقات انجام شده، این خط لوله تا سال 2011 به بهره برداری خواهد رسید. مسکو سیاست خود مبنی بر گسترش همکاری ها در بخش انرژی در بازارهای آسیایی را از کشور چین یعنی بزرگترین مصرف کننده انرژی در جهان پس از ایالات متحده آغاز کرده است.به این ترتیب، هند در اولین گام در رقابت جهانی برای به دست آوردن گاز طبیعی روسیه با شکست روبرو شده است.چون روسیه و ایران، تنها منابع تامین کننده نیازهای گازی بازار هند هستند.لذا برای هند، خط لوله گاز ایران – هند - پاکستان، ضروری است. نکته دیگر این است که اگرچه انرژی هسته ای یکی از ابزارهای تامین انرژی هند است، اما نفت و گاز همچنان به عنوان منبع اصلی تأمین نیاز انرژی هند حداقل در ربع قرن آینده باقی خواهند ماند. ابعاد مختلف پروژه خط لوله صلح الف – اهمیت استراتژیک 1- ایران با دارا بودن 18 درصد از ذخایر گازی جهان، در رتبه دوم جهانی پس از روسیه قرار دارد.به همین دلیل، دسترسی به بازارهای مصرف و تضمین تداوم آن برای این کشور حائز اهمیت است، به خصوص اگر به این نکته توجه کنیم که اقتصاد ایران به میزان زیادی (70 درصد) به بخش نفت و گاز وابستگی دارد. لذا اجرایی شدن این خط لوله، نه تنها بازار خوبی برای گاز ایران ایجاد و درآمد ثابتی را برای ایران تضمین می کند، بلکه کشور را از گرفتار شدن در دام مشکلات شدید اقتصادی و به تبع آن تهدید امنیت ملی نجات می دهد، زیرا بر اساس قانون تحریم که اخیراً در راستای پیگیری برنامه هسته ای توسط ایران تشدید نیز شده است، هیچ کشور یا شرکتی حق سرمایه گذاری بیش از 20 میلیون دلاردر صنایع انرژی ایران را ندارد. این در حالی است که زیرساخت های بخش انرژی ایران اعم از خطوط لوله و پالایشگاه ها دچار فرسودگی شده اند؛ به علاوه با توجه به رشد 10 درصدی مصرف داخلی به صورت سالانه، نیاز مبرم به بازسازی و گسترش زیربنایی دارند. علاوه بر این، بخش انرژی، به شدت سرمایه بر است و دولت به تنهایی از عهده سرمایه گذاری در آن برنمی آید.لذا ضرورت مشارکت و همکاری سرمایه گذاران خارجی در این بخش و نیز انعقاد توافقات بلندمدت، کاملاً محسوس است. 2- روایط هند با ایران، از دهه 1990 میلادی رو به گسترش بوده است.دو عامل مهمی که می توان در این خصوص برشمرد یکی نظام بازار آزاد و دیگری ژئوپلیتیک می باشد. از اوائل دهه 1990 سیاست اقتصادی هند در راستای آزادسازی اقتصادی گام برداشته است. در خصوص عامل مهم بعدی یعنی ژئوپلتیک می توان گفت قرابت جغرافیایی، ظهور طالبان در افغانستان و نیز رقابت در آسیای مرکزی از جمله عوامل محرک برقراری رابطه نزدیک تر بین هند و ایران می باشند. هند به دلایل بسیاری،به هیچ عنوان نمی تواند از گزینه ایران صرف نظر کند.ایران برای هند شریک مناسبی در آسیای مرکزی و خلیج فارس است.از سوی دیگر، ایران به بازار رو به افزایش انرژی هند و نیز به یک مؤتلف قوی در آسیا نیازمند است. 3- نکته مهم قابل توجه دیگر اینکه با احداث این خط لوله و برقراری امنیت و آرامش در بلوچستان پاکستان، مرزهای شرقی ایران نیز از شر تروریست ها پاکسازی شده وبه تبع امنیت برقرار شده و فراهم آمدن شرایط کاری و مشاغل، میزان تمایل به اعمال خشونت آمیز و قاچاق مواد مخدر در بین ساکنان این منطقه نیز کاهش می یابد.این در حالی است که بلوچستان پاکستان با دارا بودن منابع نفت ، گاز و سایر ذخایر معدنی، غنی ترین و وسیع ترین ایالت این کشور به شمار می آید و در عین حال توسعه نیافته ترین و کم جمعیت ترین ایالت در میان چهار ایالت دیگر این کشور است. ازاین مطلب نمی توان به آسانی گذشت که بسیاری از مردم در منطقه بلوچستان(چه در ایران و چه در پاکستان) به سبب فقدان دسترسی به شغل مناسب و وجود فقر، به سمت اقدامات خلاف قانون گرایش می یابند که با فراهم سازی بستر های اقتصادی مورد نیاز، می توان بسیاری از مشکلات اقتصادی و امنیتی منطقه را رفع کرد که شاید بدون حل آن، مناطق مرزی هیچ گاه روی آرامش و قانون را به خود نبینند. با توجه به اهمیت این مسئله، می توان به سخنان شوکت عزیز، نخست وزیر پاکستان، اشاره کرد: مردم ایالت بلوچستان خواستارصلح و پیشرفت اقتصادی هستند و توسعه این ایالت بسیار مهم در حقیقت توسعه کشور است. 4- شاید بتوان گفت مهمترین منفعتی که این خط لوله برای ایران در بر دارد، اتصال کشور به یکی از مهمترین حوزه های مصرف انرژی به ویژه در آینده است. این امر علاوه بر منافع اقتصادی، از بعد تعاملات استراتژیک نیز حائز اهمیت زیادی است.در واقع این گونه ارتباطات، کشورها را واجد اتصالات عمیقی می سازد که گسستن آن به آسانی میسر نیست.بر این مبنا، نباید این خط لوله را صرفا از دریچه مسائل فنی و اقتصادی نگریست بلکه باید آن را از زاویه فرصت های استراتژیکی که در اختیار این سه کشور قرار می دهد نیز مورد توجه قرار داد. ب- ایجاد ثبات در آسیای جنوبی موفقیت در به ثمر رساندن این پروژه می تواند علاوه بر بهره رساندن به هر سه کشور، کل منطقه آسیای جنوبی را از مواهب آن بهره مند سازد.چون تاریخ به روشنی گواهی می دهد که عدم وجود حسن نیت و همکاری میان این دو کشور، خطرات امنیتی، اقتصادی و سیاسی مهمی را برای منطقه به همراه داشته است. قابل توجه است که در سال های اخیر و با انجام یک رشته اقدامات داخلی و نیز ایجاد جوّی به دور از جنگ و نا آرامی میان کشورها، میزان سرمایه گذاری در آسیای جنوبی رشد چشمگیری در مقایسه با گذشته داشته است. به عنوان نمونه، رشد سرمایه گذاری در این منطقه در سال 2005، به رقمی معادل 4/8 میلیارد دلار رسید که نسبت به سال 2004، افزایشی 2/1 میلیارد دلاری را نشان می داد. این در حالی است که تا پیش از این، بیشتر تلاش و توجه این دو کشور (هند و پاکستان) در رقابت تسلیحاتی صرف می شد و جوّ بدبینی، وحشت و حتی نفرت بین دو کشور حاکم بود که مسلما این مسائل، شرایط همکاری های منطقه ای و بهره گیری از امکانات بالقوه میان دو کشور را سلب می کرد. ج-منافع سیاسی دو همسایه شرقی ایران، یعنی هند و پاکستان، از زمان تجزیه شبه قاره با یکدیگر اختلاف دارند به شکلی که تاکنون سه جنگ بین آنها رخ داده است و نیز بین آنها رقابت هسته ای برقرار است که مجموع این شرایط، اوضاع منطقه جنوب آسیا را با بی ثباتی و عدم آرامش مواجه ساخته است. عملی شدن این پروژه که عمر آن به یک و نیم دهه می رسد، می تواند در جهت بهبود رابطه این دو کشور نقش تسهیلگر را داشته باشد. بهبود رابطه بین این دو کشور، اهمیتی بسیار زیاد دارد، زیرا هر دو کشور مجهز به سلاح هسته ای می باشند. رقابت بر سر تولید سلاح هسته ای بین هند و پاکستان، یادآور جنگ سرد بین شوروی با ایالات متحده (البته با وسعتی کمتر) است که عواقب خطرناکی را برای منطقه در بر خواهد داشت. لذا تلاش هایی از این دست، می تواند به گفتگوهای صلح که بین دو کشور در جریان است، روح تازه ای ببخشد و به ثمر رسیدن این اقدامات را به ارمغان آورد. د- منافع اقتصادی هند در تمامی زمینه ها به سرعت در حال تغییر و تحول است. نرخ رشد 2/9 درصدی تولید ناخالص داخلی در سال مالی 2007-2006 رقمی است که بسیار در خور توجه است. هند با اصلاح اصول و قوانین و برخی تغییرات بنیادین سیاسی و اقتصادی و حتی فرهنگی در تاریخ 59 ساله خود به شرایط و وضعیت نسبتا مطلوبی رسیده است. طبق گزارش بانک جهانی، هند تا سال 2020، به چهارمین قدرت اقتصادی جهان تبدیل خواهد شد. پیش بینی می شود تا آن سال، درآمد سرانه هر شهروند به چهار برابر میزان فعلی برسد . در حال حاضر، استفاده از گاز در بخش های مختلف اقتصاد بیشتر شده است و با رشدی 50 درصدی مواجه می باشد. موتور توسعه هند به انرژی بیشتری در سال های آینده نیازمند خواهد بود. در این کشور ،90 درصد از نیاز انرژی، از منابع گاز طبیعی تامین می شود که در سال 2006، رقمی معادل 166 میلیون متر مکعب را در برمی گرفت و تخمین زده می شود که تا سال 2025، مصرف گاز طبیعی در هند به 322 میلیون متر مکعب افزایش یابد. پیش بینی می شود که در سال ???? هند به ششمین مشتری بزرگ انرژی جهان بدل شود. این نیاز دهلی نو و اسلام آباد را که بر سر منطقه کشمیر اختلاف تاریخی دارند بر سر میز مذاکره نشاند. چندی پیش مسعودخان، سخنگوی وزارت خارجه پاکستان، درباره خط لوله انتقال گاز ایران به هند گفته بود که طرح خط لوله گاز از محورهای مهم گفتگوهای سران هند و پاکستان بوده است. رشد اقتصادی پاکستان، در سال 2006، معادل 8/6 درصد بود. این کشور از سال 2000 میلادی، یک برنامه گسترده اقتصادی را طراحی کرد و به موجب آن یک رشته اصلاحات اقتصادی را آغاز کرد که مسائلی چون تنظیم بازار، تعدیل اقتصادی، خصوصی سازی در بخش انرژی، گسترش شبکه مخابراتی ، اصلاح شبکه بانکی و نیز اصلاح بخش تجاری را در بر می گرفت. این اصلاحات تاکنون، در بهبود وضعیت اقتصادی کشور، نقشی کلیدی ایفا کرده است و تداوم آن را تضمین نموده است. دولت پاکستان ناگزیر است تا در جهت تداوم حرکت به سوی بهبود وضعیت اقتصادی کشور، جهت افزایش تعامل و همکاری های منطقه ای تلاش خود را به کار گیرد که خط لوله صلح گامی مهم در این راستا محسوب می شود علاوه بر این، پاکستان به عنوان کشوری که خط لوله از آن عبور می کند و به هند و احتمالا پس از آن به چین می رسد، سالانه درآمدی معادل یک میلیارد دلار از این بابت دریافت خواهد کرد.این خط لوله، میدان های نفتی و گازی در جنوب ایران را به خط لوله هزیرا ویجایپور جالدگیشپور موسوم به HVJ در هند متصل می کند. ایران نیز به دلیل وابستگی اقتصاد خود به نفت و گاز، به درآمد ناشی از آن نیازمند است و انعقاد این توافقنامه و اجرایی شدن آن می تواند نیاز ایران را به بازار فروش تأمین کند و درآمد تضمین شده ای را برای آن فراهم می سازد. ایران با وجود درنظر گرفتن تخفیف برای این پروژه همچنان سالانه 9.5 میلیارد دلار از این پروژه درآمد خواهد داشت. لذا این خط لوله همانند نامی که از همان ابتدا بر آن نهادند، پیام آور صلح و رفاه برای منطقه و مردم این منطقه می باشد. ابهامات 1- از مواردی که سه کشور هنوز در خصوص آن به توافق نهایی دست نیافته اند ، چگونگی احداث خط لوله است. پیشنهاد طرف ایرانی این است که هر کشوری خط را در خاک خود احداث کند.البته باشروع فعالیت احداث خط لوله هفتم سراسری گاز کشور، به طور عملی عملیات خط لوله صلح در ایران آغاز شده است. این خط لوله از عسلویه تا ایرانشهر در استان سیستان و بلوچستان ادامه دارد. 2- کارشناسان بازار گاز معتقدند، پاکستان به تنهایی قادر به احداث این خط به دلیل هزینه بالای آن نیست وبدون تردید باید سرمایه مورد نیاز خط لوله را از منابع مالی و خارجی تامین کند. 3- هند نیز به دلیل عدم وجود شبکه گسترده گازی در داخل کشور، نیازمند توسعه زیر ساخت های خود در این بخش است که آن هم مستلزم انجام سرمایه گذاری کلان است. محدودیت های طرح الف - با وجود اینکه این طرح منافع اقتصادی مهمی برای هر سه کشور هند، پاکستان و ایران در بر دارد، اما یک دهه و نیم از عمر آن می گذرد. پیش بینی می شود با اقدامات انجام شده، این خط لوله تا سال 2009 به بهره برداری برسد. است.مهمترین عامل این تاخیر را می توان در اختلافات تاریخی دو کشور هند و پاکستان دانست.این اختلافات به حدی جدی بود که به مدت چهار دهه تمام سیاست های دو کشور را تحت الشعاع خود قرار داده بود. لذا این پروژه علی رغم منافع زیاد برای هند و پاکستان، طی دوره های مختلف، با مخالفت آنها روبرو بود. اکنون که گفتگوهای صلح به طور جدی پیگیری می شود، چشم انداز امیدوارکننده ای برای اجرایی شدن آن مشاهده می شود. البته، هنوز احتمال تنش بین دو کشور وجود دارد، به ویژه با اقدامات تحریک آمیز تروریست ها که مخالف برقراری رابطه بین هند و پاکستان می باشند. شاید بتوان در این خصوص به انفجار قطار دوستی که از دهلی نو به مقصد لاهور پاکستان در حرکت بود، اشاره کرد که در جریان این حادثه حدود 70 نفر کشته و تعدادی زیادی زخمی شدند. ب - نگرانی جدی دیگر، از بابت مخالفت ایالات متحده با این طرح است.مقامات آمریکایی از این امر نگرانند که طرح های دست یابی هند به منابع انرژی از طریق ایران، منافع مالی زیادی را نصیب کشوری سازد که ایالات متحده آن را یکی از محورهای شرارت خوانده و در پی منزوی ساختن آن است، به نحوی که رایس در کمیته روابط خارجی سنا در آوریل 2006، ابراز داشت که ما نگرانی خود را در مورد برقراری روابط با ایران، آشکارا به هند از جمله در مورد طرح خط لوله گاز و رای جدید هند در آژانس بین المللی انرژی اتمی اعلام کرده ایم. مخالفت آمریکا با این طرح، علی رغم منافع فراوان برای هر سه کشور و حتی وجود حمایت های داخلی در تداوم مسیر همکاری با ایران، از موانع بسیار جدی و نگران کننده ای است که متأسفانه چشم انداز آتی این پروژه را با ابهام جدی روبرو می سازد. همین امر به همراه بازی دیپلماتیک ظریف و پیچیده هندی ها در راستای منافع ملی خود، سبب مطرح شدن درخواست اخیر مقامات هندی مبنی بر ضرورت پایبندی ایران به موافقتنامه ژوئن 2005 شده است که طی آن موافقتنامه، قیمت 215/3 دلاری برای هر یک واحد انگلیس (UTBM) در نظر گرفته شده بود. این در حالی است که قیمت مورد نظر ایران، رقم 1/5 دلار برای هر یک واحد انگلیس (LNG) است. نتیجه گیری: در سال های اخیر، آسیا به بزرگ ترین مصرف کننده انرژی تبدیل شده است. سه کشور تشنه انرژی، چین، ژاپن و هند و نیز چند کشور پیشرو اقتصادی دیگر مثل مالزی که هر ساله نیازشان به انرژی بیشتر می شود، در این منطقه قرار دارند. لذا جنب و جوش به منظور کسب انرژی بیشتر و مطمئن تر برای سال های آینده، جزء اولویت های سیاست خارجی این کشورها قرار گرفته است.خط لوله صلح که طرح احداث آن از سالیان پیش مطرح شده است، می تواند دغدغه سه کشور ایران، هند و پاکستان را در زمینه انرژی کاهش دهد و امنیت فروش و عرضه انرژی را برای آنها به ارمغان آورد. ناگفته پیداست که این امر در دل خود منافع بیشتری را دارد که در شرایط فعلی منطقه ای و بین المللی، هیچ یک از این سه کشور نمی توانند از آن چشم پوشی کنند. شایان توجه است که این خط لوله علاوه بر منافع اقتصادی و فنی ای که در پی خواهد داشت، دارای اهمیت استراتژیکی نیز می باشد. بدان معنا که خطوط لوله گاز، همچون شاهرگی این سه کشور را به هم متصل می سازد و به رابطه آنها عمق و اهمیت بیشتری می بخشد. با توجه به اینکه هند در حال تبدیل شدن به یک قدرت بزرگ است، ضرورت اتخاذ دید بلند مدت تر در ارتباط با برقراری پیوند عمیق با این کشور، آشکارتر به نظر می رسد. منابع _________________________ 1- Steven Weisman, India Balks at Confronting Iran, Straining Its Friendship with U.S., New York Times, Sep. 15, 2005. 2- Transcript, Senate Foreign Relations Committee Holds Hearing on U.S.-India Atomic Energy Cooperation, Apr.5,2006. 3- See Jay Solomon and Neil King, U.S. Tries to Balance Encouraging India-Pakistan Rapprochement With Isolating Tehran, Wall Street Journal, June 24, 2005. 4- John Larkin and Jay Solomon, India's Ties With Iran Pose Challenge for U.S., Wall Street Journal, Mar. 28, 2005. 5-"India-Iran Relations and U.S. Intrests",K.Aalen Kronstadtand and Kenneth Katzman, Congressional Research Service, August 2,2006. 6- www.bashgah.net 7- www.MOJ NEWS.COM 8-ویکی پدیا ...